Polacy tracą w ciągu roku 13 mld zł z powodu cyberprzestępstw

Według raportu NCR (Norton Cybercrime Report - to globalne badanie wpływu cyberprzestępczości na użytkowników online, przeprowadzone w 24 krajach, w tym po raz pierwszy w Polsce), w zeszłym roku 71 proc. Polaków padło ofiarą cyberprzestępczości (76 proc. w całym swoim życiu). Jednak skala tego zjawiska to nie tylko liczba ofiar – to także stracony czas i powstałe koszty. Oprócz straty 2,9 mld zł(1) rocznie spowodowanej cyberprzestepczością, firma Symantec wyliczyła dodatkowe koszty w wysokości 10,1 mld zł, które stanowią wycenę czasu straconego przez ofiary cyberprzestepstw(2). Rozwiązywanie problemów i usuwanie szkód zajmowało w Polsce średnio 6 dni rocznie. Z danych NCR wynika, że cyberprzestępczość jest znacznie bardziej kosztowna dla świata niż globalny czarny rynek marihuany, kokainy i heroiny razem wziętych (288 mld USD) – w ciągu zeszłego roku ofiarą cyberprzestępców na całym świecie padło 431 milionów dorosłych osób, co kosztowało 388 mld USD w stratach finansowych i utraconym czasie(3).

Jak wynika z opracowania firmy Symantec, co minutę 15 dorosłych osób w Polsce pada ofiarą cyberprzestępczości, co przekłada się na ponad 22 tys. ofiar dziennie. Według raportu NCR, 12 proc. dorosłych osób padło ofiarą tego zjawiska na swoich telefonach komórkowych. Jak pokazuje 16. edycja raportu firmy Symantec pt. „Zagrożenia bezpieczeństwa w Internecie”(4) , liczba luk w zabezpieczeniach zwiększyła się o 42 procent w 2010 r. w porównaniu do 2009 r. – to znak, że cyberprzestępcy zaczynają koncentrować swoją uwagę na tym obszarze. Liczba zgłaszanych luk w mobilnych systemach operacyjnych wzrosła ze 115 w 2009 r. do 163 w 2010 roku. Oprócz zagrożeń pojawiających się na urządzeniach mobilnych, jednym z głównych czynników wzrostu przypadków cyberprzestępczości jest rosnąca popularność sieci społecznościowych i brak ochrony.

Potencjalna ofiara: młody, mobilny mężczyzna

W badaniu firmy Symantec stwierdzono, że prawdopodobieństwo bycia ofiarą cyberprzestępczości jest jeszcze wyższe dla mężczyzn w wieku 18-31 lat (z tzw. „pokolenia Y”), korzystających z Internetu w telefonach komórkowych: w tej grupie cztery na pięć osób (84 proc.) padło ofiarą tego zjawiska. 46 proc. użytkowników telefonów komórkowych w Polsce łączy się z Internetem przez komórki. Niemal jedna czwarta respondentów (23 proc.) odpowiedziała, że „nie może żyć bez Internetu”. Co więcej, statystyczny Polak spędza online 24 godziny tygodniowo.

Najbardziej powszechnym rodzajem cyberprzestępczości w Polsce, ale też najłatwiejszym w zapobieganiu, są wirusy komputerowe i złośliwe oprogramowanie – 64 proc. ankietowanych przyznaje, że doświadczyło tego problemu. Po wirusach kolejne miejsca zajmują oszustwa online (20 proc.) i wiadomości wyłudzające dane (phishing, 10 proc.). Firma Symantec informowała już w swoim raporcie pt. „Zagrożenia bezpieczeństwa w Internecie”, że zidentyfikowała w 2010 r. ponad 286 milionów unikalnych odmian złośliwego oprogramowania, co stanowiło wzrost o 19 proc. w porównaniu do 2009 r.(5)

Cyberprzestępczość jest dziś znacznie bardziej powszechna niż się ludziom wydaje. W ciągu ostatnich 12 miesięcy, spośród dorosłych respondentów, dwa razy więcej padło ofiarą cyberprzestępczości niż przestępstw w świecie realnym. Co więcej, 90 procent Polaków zgadza się, że trzeba podjąć bardziej stanowcze działania, aby postawić cyberprzestępców przed wymiarem sprawiedliwości

– powiedziała Ewa Kellner, Consumer Distribution and Account Retail Manager w firmie Symantec Poland.

Walka z tym zjawiskiem to nasza wspólna odpowiedzialność. Wymaga od nas wszystkich większej czujności oraz inwestycji w bezpieczeństwo i wiedzę o tym, jak poruszać się po sieci

– dodaje Ewa Kellner.

O tym, jaki jest rozdźwięk między świadomością a działaniem, świadczy następujący fakt: choć 72 proc. ankietowanych twierdzi, że jest świadomych przestępstw w Internecie, to w wielu wypadkach nie są podejmowane żadne niezbędne kroki zapobiegawcze. Jedna na cztery dorosłe osoby w Polsce wskazuje, że nie ma aktualnego pakietu oprogramowania zabezpieczającego, aby chronić swoje osobiste informacje w sieci. Ponadto 70 proc. nie stosuje skomplikowanych haseł lub nie zmienia ich regularnie. Spośród tych, którzy regularnie korzystają z Internetu przez telefon komórkowy, tylko 21 proc. instaluje najbardziej aktualne zabezpieczenia.

Dalsze wnioski z raportu firmy Symantec nt. cyberprzestępczości na świecie i wg krajów dostępne są na stronie: Norton.com/cybercrimereport.

(1) Taką kwotę wyliczono na podstawie ekstrapolacji wyników ankiety przeprowadzonej w 24 krajach wśród dorosłych w wieku 18-64 lata. Finansowy koszt cyberprzestępczości w ostatnim roku jest wyliczany następująco: liczba ofiar w ciągu ostatnich 12 miesięcy (na kraj) x średni finansowy koszt cyberprzestępstwa (na kraj w USD).

(2) Wartość czasu utraconego w związku cyberprzestępstwami w zeszłym roku jest obliczana następująco: liczba ofiar w ciągu ostatnich 12 miesięcy (na kraj) x średni czasowy koszt cyberprzestępstwa (na kraj w USD). Wymieniona kwota to suma całkowitych kosztów wszystkich krajów.

(3) 431 mln ofiar w 24 krajach w ciągu ostatnich 12 miesięcy obliczane jest następująco: najnowsze badanie NCR pokazuje, że 69% dorosłych z 24 krajów w swoim życiu padło ofiarą cyberprzestępczości, a z tej grupy 65% było ofiarą w ciągu ostatnich 12 miesięcy. Populacja online w danym kraju (24 kraje ogółem = 802 872 752 wg danych CIA World Factbook) x % cyberprzestępczości w kraju w całej historii x % cyberprzestępczości w ciągu ostatnich 12 miesięcy = 431 504 885 (suma dla 24 krajów) Ogólny koszt cyberprzestępczości jest wyliczany następująco: łączny koszt finansowy wynoszący 114 mld USD plus wartość czasu utraconego na próby rozwiązania problemów spowodowanych przez cyberprzestępczość w kwocie 274 mld USD = 388 mld USD Całkowita wartość światowego rynku marihuany, kokainy i heroiny (288 mld USD) wyliczana jest następująco:
• Łączna wartość światowego rynku marihuany to 141,80 mld USD wg raportu narkotykowego ONZ z 2005 r., http://www.unodc.org/unodc/en/data-and-analysis/WDR-2005.html
• Łączna wartość światowego rynku kokainy to 85 mld USD wg raportu narkotykowego ONZ z 2011 r., http://www.unodc.org/unodc/en/data-and-analysis/WDR-2011.html
• Łączna wartość światowego rynku heroiny to 61 mld USD wg raportu narkotykowego ONZ z 2011 r., http://www.unodc.org/unodc/en/data-and-analysis/WDR-2011.html

(4) Źródło: Raport Symantec – zagrożenia bezpieczeństwa w Internecie, opublikowany w kwietniu 2011 r. https://www4.symantec.com/mktginfo/downloads/21182883_GA_REPORT_ISTR_Main-Report_04-11_HI-RES.pdf

(5) Źródło: Raport Symantec – zagrożenia bezpieczeństwa w Internecie, opublikowany w kwietniu 2011 r. https://www4.symantec.com/mktginfo/downloads/21182883_GA_REPORT_ISTR_Main-Report_04-11_HI-RES.pdf

Źródło: Symantec